Wojciech Głogowski – mistrz paradoksalny [SYLWETKA]

Wojciech Głogowski – mistrz paradoksalny [SYLWETKA]

Malarstwo Głogowskiego jest przepełnione subtelną, pełną ciepła ironią. Malarz utrzymuje dystans do swoich postaci, a paradoks jest dla niego równie ważnym narzędziem, jak paleta barw czy faktura płócien – pisze Juliusz Gałkowski przybliżając twórczość Wojciecha Głogowskiego, biorącego udział w projekcie „Namalować katolicyzm od nowa”, w ramach którego powstaną współczesne wersje obrazu Miłosierdzia Bożego.

Odbiorców obrazów Wojciecha Głogowskiego wprawia w zakłopotanie fakt, że są one zarazem statyczne, jak i wypełnione ogromną energią, znieruchomiałe i wyciszone, a zarazem pełne potencjału o wielkiej sile. Co ciekawe, właśnie owa energia, coś w rodzaju mocno skręconej sprężyny, charakteryzowała także pierwszą fazę jego aktywności, gdy był artystą malującym obrazy abstrakcyjne. Ale abstrakcja jest – jak się zdaje – zamkniętym rozdziałem w  twórczości malarza.

Oczyma dziecka…

Od dłuższego czasu jego twórczość przeszła na pozycje skrajnie odmienne. Na swych nielicznych wystawach prezentuje widzom postacie upozowane na tle przestrzeni nawiązujących do futurystycznych wizji świata, powstających w bardzo dawnych czasach. Co więcej, należy podkreślić, że bohaterkami jego obrazów są kobiety. Postacie męskie (a przecież mocno androginiczne) są jedynie dodatkiem, odbiciem postaci kobiecych.

zielona m2Zielona pracownia, 2004

Jednakże owa odmienność jest pozorna – świat obrazowany przez Głogowskiego jest równie idealny i abstrakcyjny jak ten ukazany w jego dawniejszych pracach. Malarz patrzy  na świat oczyma dziecka, uwieczniając i monumentalizując przedstawiane chwile. Nie jest to jednak impresja, lecz wizualizacja archetypu, pewnej trwałej siły, ukazywanej nie za pomocą symboli, lecz pozornie codziennych scenek. Niby rodzajowych, lecz mających w sobie swoistą monumentalność. Nie sposób powiedzieć, czy jest to świadoma stylizacja, czy na malarstwo Głogowskiego wpływa jego „wewnętrzne dziecko”. Zresztą odpowiedź na to pytanie nie ma większego znaczenia, gdy patrzymy na owe wyborne malunki utrzymane w chłodnej tonacji. Bowiem nie psychologiczne tło jest ich istotą, lecz treść i forma.

Na obrazach wrocławskiego artysty widzimy interesującą syntezę zachowanych wspomnień, dawnych fotografii, reklam i obrazów, a także ilustracji do dziecięcych książek. Postacie ukazane w stylizowanych, ocierających się o teatralność gestach z ogromną siłą wpływają na zmysły widzów.  Ich istotnym elementem są oczy, wielkie, wyraziste, intensywnie wpatrzone.

reklama mReklama bakelitu, 2004

Intuicyjnie przeczuwamy także ogromne znaczenie sprzętów stanowiących tło dla ukazanych postaci. Owe kineskopy, lampy czy aparaty fotograficzne są równoważnymi „bohaterami” obrazów, rozrywając ich płaszczyznę i nadając im archaiczny charakter, dzięki któremu okrywamy, że u Głogowskiego czas nie tyle się zatrzymał, co biegnie swoim własnym rytmem, niejednokrotnie w nieoczekiwanych kierunkach.

Andrzej Jarosz, były dyrektor Muzeum Współczesnego Wrocław, tak pisał o obrazach Głogowskiego:

„Mroczność” płócien jest wynikiem dwuznaczności rodzącej się na poziomie sugerowanych przez artystę historii. Wysubtelnione gesty, zatrzymane pozy, statyczne, czasami nawet hieratyczne układy postaci, a przy tym celebracja bohaterów w zamkniętych pomieszczeniach i adoracja przedmiotów „niecodziennego” użytku powodują, że ma się ochotę zagłębić w te obrazy, konfabulować na ich kanwie.

Wnetrze z bakelitu m2Wnętrze z bakelitu, 2001 

Tajemnicze światy

Swe wizje artysta wizualizuje, wykorzystując dwa komponenty: maksymalnie zagęszczone przestrzenie, jakby starając się je zlikwidować, oraz chłodną paletę barw, rozjaśnianą światłem o nieokreślonym źródle. Wielokrotnie podkreślano, że paleta barw Głogowskiego (kobalty na granicy widzialności, śliwkowe fiolety, chłodne i ciepłe róże, głębokie zielenie, ciemne brązy, szmaragdowe refleksy) odsyła widzów do innych, zdawałoby się, niezmiernie odległych światów.

saturator2 mSaturator, 2003 

Tym, co nadaje szczególny charakter dziełom artysty, jest ich „bakelitowy” charakter. Być może jest to narzucona przez malarza sugestia, ale zdają się być one matowe i nieco chropowate, a zarazem świetliste i gładkie. Malarz uzyskuje ten efekt nie tylko dzięki barwom, ale także grubym warstwom werniksu, jakim pokrywa swoje obrazy.

Jest w tym równie silny paradoks, jak w zawartej w nich skumulowanej energii, wyraźnie odczuwalnej, mimo pozornego bezruchu. Ową siłę uzyskują obrazy dzięki wyraźnej interakcji, jaką tworzą między sobą przedstawione postacie.  Co ciekawe, są one raczej ożywionymi manekinami niż ludźmi z krwi i kości, a jednocześnie trudno nie nawiązać z nimi nici sympatii, nie dostrzec, że za pozornym smutkiem kryje się ciepło, podobnie jak to, że ciemna i chłodna paleta barw zawiera jasne elementy.

Dlatego nie zaskakują nas te wizje, które są bardzo pogodne. Kobieta siedząca przy saturatorze uśmiecha się ciepło do swojego mł

odego klienta, a cała scena jest rozświetlona mimo chłodu niebieskich odcieni. Podobnie w obrazie ukazującym fotografa uwieczniającego modelkę w stroju misia (chociaż nie białego) intryguje rozbudowany górski pejzaż, stanowiący wspaniałe tło dla prezentowanej grupy postaci.

 

niedzwiedz mNiedźwiedź, 2004 

Malarstwo Głogowskiego jest przepełnione subtelną, pełną ciepła ironią. Malarz utrzymuje dystans do swoich postaci, a paradoks jest dla niego równie ważnym narzędziem, jak paleta barw czy faktura płócien.

Juliusz Gałkowski

Wybrane wystawy prac Wojciecha Głogowskiego

[FILM] Wojciech Głogowski o malowaniu Miłosierdzia Bożego: uważam to za opatrznościową sprawę

Bp Jacek Grzybowski o malowaniu obrazu Miłosierdzia Bożego

Namalować katolicyzm od nowa. Rozmowa z Dariuszem Karłowiczem

Czy sztuka wysoka wróci do Kościoła? Polscy artyści namalują ponownie obraz Miłosierdzia Bożego


Na sprawy polityczne patrzymy z perspektywy spraw ostatecznych. Tworzymy ogólnopolskie środowisko skupiające intelektualistów, naukowców, publicystów, młodzież akademicką i artystów o poglądach konserwatywno-liberalnych. Prowadzimy codziennie aktualizowany portal, wydajemy tygodnik, rocznik, książki najwybitniejszych filozofów i myślicieli. Prowadzimy projekty naukowe i kulturalne. Jesteśmy współzałożycielami Instytutu Kultury św. Jana Pawła II na rzymskim uniwersytecie Angelicum. Zostań Mecenasem Teologii Politycznej. Kliknij TUTAJ lub przekaż darowiznę na konto Fundacji Świętego Mikołaja o numerze 64 2130 0004 2001 0299 9993 0001 z dopiskiem: darowizna Teologia Polityczna.

Wydaj z nami

Zostań współwydawcą „Teologii Politycznej Co Tydzień” w 2022 roku
Raz do roku zwracamy się ze szczególną prośbą o dofinansowanie „Teologii Politycznej Co Tydzień” i robię to teraz. Zdecydowanie polecam to pismo i już teraz bardzo dziękuję Państwu za hojność – Dariusz Karłowicz
Brakuje
Wpłać darowiznę
100 zł
Wpłać darowiznę
500 zł
Wpłać darowiznę
1000 zł
Wpłać darowiznę

Newsletter

Jeśli chcesz otrzymywać informacje o nowościach, aktualnych promocjach
oraz inne istotne wiadomości z życia Teologii Politycznej - dodaj swój adres e-mail.