Rok Żeromskiego 2025 – podcast Teologii Politycznej o życiu i twórczości Stefana Żeromskiego

Rok 2025 został ogłoszony rokiem Stefana Żeromskiego – jednego z najważniejszych polskich pisarzy przełomu XIX i XX wieku. Autor Przedwiośnia i Ludzi bezdomnych do dziś prowokuje do pytań o polską tożsamość, rolę literatury i odpowiedzialność społeczną. W nowym odcinku podcastu Teologii Politycznej gościem Natalii Szerszeń jest prof. Maria Jolanta Olszewska (UW), która przybliża paradoksy życia i twórczości Żeromskiego, jego aktualność i znaczenie w kulturze. To rozmowa, która pokazuje, że jego spuścizna literacka i intelektualna po latach domaga się pogłębionej lektury i rewizji wielu obiegowych opinii o pisarzu zwanym „sumieniem narodu”.

(dalsza część artykułu pod odtwarzaczami)

Podcast stanowi zaproszenie do udziału w warsztatach i dyskusjach IX Festiwalu Teologii Politycznej, który w tym roku poświęcony jest właśnie Stefanowi Żeromskiemu. Debaty, spotkania i wykłady będą okazją do dyskusji o jego twórczości i wpływie na polską kulturę.

ŻEROMSKI: PATRIOTA. INTELIGENT. PISARZ. Weź udział w IX Festiwalu Teologii Politycznej

Kim był Stefan Żeromski? Pisarz rozdarty między patriotyzmem a niezależnością artysty

Stefan Żeromski to pisarz paradoksów. Marzył o sztuce wolnej od politycznych zobowiązań, a jednocześnie stał się sumieniem narodu. Jego życie prywatne – pełne dramatów, rozczarowań i trudnych wyborów – mocno wpłynęło na jego dzieła, czyniąc je głęboko autobiograficznymi. W tym rozdźwięku między osobistym doświadczeniem a obowiązkiem wobec wspólnoty tkwi siła jego pisarstwa, które pozostaje ważne także dla współczesnego czytelnika.

„Moim sumieniem jest ojczyzna” – te słowa Żeromskiego dobrze oddają jego podejście do literatury i życia. Pisarz uważał, że polskość nie jest ideologią, ale czymś wrodzonym, zakorzenionym w historii i emocjach. Dlatego jego dzieła  wciąż stawiają pytania o sens wspólnoty narodowej. Co więcej, jego diagnozy dotyczące kondycji Polaków wydają się zaskakująco trafne również w kontekście dzisiejszych debat społecznych i politycznych.

Żeromski unikał łatwych odpowiedzi. Jego bohaterowie bywają niespełnieni, pełni sprzeczności i moralnych dylematów, szorstcy i nieprzyjaźni. Krytycy ponadto zarzucali mu rozwlekłość stylu i brak spójności. Dziś jednak widać, że to właśnie te „pęknięcia” czynią jego pisarstwo nowoczesnym i uniwersalnym. Dzięki temu jego powieści mogą być czytane na nowo przez kolejne pokolenia, które odnajdują w nich własne pytania i niepokoje.

Żeromski w Roku 2025 – dlaczego warto do niego wracać?

Rok Żeromskiego to okazja, by spojrzeć na autora Przedwiośnia z nowej perspektywy. Jego refleksje nad rolą inteligencji, krytyka szlachetczyzny, troska o chłopów i ostrzeżenia przed egoizmem elit brzmią zaskakująco współcześnie. Żeromski – choć pisał sto lat temu – dotyka problemów, które wciąż pozostają żywe w debacie o Polsce i Europie. Powrót do jego twórczości to szansa, by odczytać na nowo przesłanie o odpowiedzialności i wspólnocie, które nigdy się nie dezaktualizuje.

Gościem odcinka podcastu jest prof. Maria Jolanta Olszewska, znawczyni literatury i publicystyki XIX i XX wieku. Opowiada o Żeromskim nie tylko jako o pisarzu, ale przede wszystko jako o człowieku ze skomplikowaną biografią osobistą, uwikłanym w dramat polskości i do końca życia szukającego odpowiedzi na pytanie: jaką rolę ma pełnić sztuka w budowaniu wspólnoty? Jej spojrzenie pozwala lepiej zrozumieć, dlaczego twórczość Żeromskiego wymyka się jednoznacznym klasyfikacjom i wymaga ciągłego reinterpretowania.

Zapraszamy do wysłuchania rozmowy. To wyjątkowa okazja, by zobaczyć Żeromskiego nie tylko jako twórcę literatury narodowej, ale jako człowieka pełnego sprzeczności, którego pytania i dylematy wciąż mogą być inspiracją dla nas. W roku Żeromskiego warto dać sobie szansę na nową lekturę jego dzieł i odkryć, że towarzyszą nam one również dzisiaj.

***

Obserwuj nas na: YouTube, Spotify i na wielu innych platformach.

Różnorodność naszych słuchowisk nie byłaby możliwa bez Waszej pomocy. Właśnie dlatego przypominamy o trwającej zbiórce na realizację podcastów w nowej, odświeżonej odsłonie. Dziękujemy, że jesteście z nami!

Posłuchaj również innych podcastów Teologii Politycznej

Jeśli chcesz żywej, niezależnej politycznie myśli o Polsce, Europie i świecie, jeśli ciekawią Cię następne numery Teologii Politycznej Co Tydzień, jeśli czekasz na nasze książki, seminaria, dyskusje i kolejne artykuły na naszej stronie, wesprzyj nas stałą wpłatą. Dołącz do grona Mecenasów Teologii Politycznej. To dla nas bardzo ważne. Jesteśmy niezależnym środowiskiem intelektualnym. Istniejemy i rozwijamy się dzięki hojności naszych przyjaciół. Zapraszamy!

Dołącz już dziś i WSPIERAJ TEOLOGIĘ POLITYCZNĄ!